Các tiểu bang Mỹ triển khai dự án chuẩn hóa 50 loại nhãn hạn sử dụng nhằm giảm hiểu lầm của người tiêu dùng và cắt giảm hàng tỷ bữa ăn bị vứt bỏ hàng năm.
Các tiểu bang Mỹ đang bắt tay vào một sáng kiến nhằm chuẩn hóa nhãn hạn sử dụng trên thực phẩm, một bước đi được kỳ vọng sẽ giảm đáng kể lượng thực phẩm bị lãng phí mỗi năm. Hiện nay, sự khác biệt trong cách ghi nhãn giữa các hãng sản xuất đang gây ra nhiều hiểu lầm cho người tiêu dùng, dẫn tới việc vứt bỏ hàng loạt sản phẩm vẫn còn an toàn để tiêu thụ.
Dự án này tập trung vào việc chuẩn hóa 50 loại nhãn hạn sử dụng khác nhau mà người tiêu dùng thường gặp phải khi mua sắm. Những nhãn này bao gồm các cụm từ như "Best by" (nên dùng trước), "Sell by" (bán trước), "Use by" (sử dụng trước), và nhiều biến thể khác, mỗi cái lại mang một ý nghĩa riêng biệt hoặc thường bị hiểu nhầm.
Tác động của sự nhầm lẫn nhãn hạn sử dụng
Theo các nghiên cứu gần đây, sự không thống nhất trong việc ghi nhãn hạn sử dụng là một trong những nguyên nhân chính dẫn tới lãng phí thực phẩm ở Hoa Kỳ. Người tiêu dùng, không chắc chắn về ý nghĩa chính xác của từng loại nhãn, thường chọn cách an toàn nhất là vứt bỏ sản phẩm khi thấy bất kỳ dấu hiệu nào về việc vượt quá ngày ghi trên bao bì.
Tình trạng này gây ra những hậu quả kinh tế lẫn môi trường đáng kể. Hàng tỷ bữa ăn bị lãng phí hàng năm không chỉ đồng nghĩa với việc mất tiền của người tiêu dùng mà còn gây áp lực lên tài nguyên thiên nhiên, vì thực phẩm bị vứt bỏ vẫn tiêu tốn nước, năng lượng và đất đai để sản xuất.
Các chuyên gia cho biết rằng phần lớn những sản phẩm bị vứt bỏ vì lý do "hết hạn" thực ra vẫn hoàn toàn an toàn để ăn. Nhãn hạn sử dụng thường không phải là một tiêu chuẩn về an toàn thực phẩm, mà là chỉ dẫn của nhà sản xuất về chất lượng tối ưu của sản phẩm — hai khái niệm khác biệt mà nhiều người tiêu dùng vẫn nhầm lẫn.
Nội dung của dự án chuẩn hóa
Dự án chuẩn hóa 50 loại nhãn hạn sử dụng nhằm tạo ra một hệ thống thống nhất, dễ hiểu hơn cho người tiêu dùng trên toàn nước. Thay vì để cho mỗi hãng sản xuất tự quyết định cách ghi nhãn, các tiểu bang Mỹ đang nỗ lực thúc đẩy việc sử dụng một ngôn ngữ chung, rõ ràng về thời hạn sử dụng của thực phẩm.
Theo kế hoạch, nhãn "Best by" (nên dùng trước) sẽ được dùng để chỉ thời điểm sau đó sản phẩm có thể bắt đầu giảm chất lượng, nhưng vẫn có thể tiêu thụ an toàn. Nhãn "Use by" (sử dụng trước) sẽ được dành riêng cho các sản phẩm có rủi ro an toàn thực phẩm cao hơn, nơi mà việc tuân theo ngày ghi trên bao bì là quan trọng hơn.
Sáng kiến này được kỳ vọng sẽ giúp người tiêu dùng đưa ra quyết định thông minh hơn về việc giữ hay vứt bỏ thực phẩm. Bằng cách cung cấp thông tin rõ ràng, công khai, các tiểu bang Mỹ hy vọng có thể giảm lượng thực phẩm bị lãng phí một cách không cần thiết.
Bối cảnh và xu hướng toàn cầu
Vấn đề lãng phí thực phẩm không phải là riêng của Mỹ. Trên toàn thế giới, hàng triệu tấn thực phẩm bị vứt bỏ hàng năm, trong khi hàng tỷ người vẫn đang phải chịu đói. Các quốc gia khác cũng đang tìm cách giải quyết vấn đề này thông qua các biện pháp tương tự.
Ở châu Âu, nhiều quốc gia đã bắt đầu các chương trình tương tự để giáo dục người tiêu dùng về sự khác biệt giữa nhãn chất lượng và nhãn an toàn thực phẩm. Pháp, chẳng hạn, đã thông qua các luật pháp khuyến khích các nhà bán lẻ quyên tặng thực phẩm gần hết hạn thay vì vứt bỏ.
Dự án chuẩn hóa nhãn hạn sử dụng của Mỹ phản ánh một xu hướng rộng lớn hơn: sự công nhận rằng lãng phí thực phẩm không chỉ là một vấn đề kinh tế mà còn là một vấn đề môi trường và xã hội cấp bách.
Tác động dự kiến và các thách thức phía trước
Nếu dự án chuẩn hóa được thực hiện thành công, các chuyên gia dự báo rằng lãng phí thực phẩm ở Mỹ có thể giảm đáng kể. Điều này sẽ không chỉ tiết kiệm tiền cho người tiêu dùng mà còn giúp các nhà bán lẻ tối ưu hóa kho hàng của họ và giảm chi phí xử lý chất thải.
Tuy nhiên, dự án này cũng phải đối mặt với một số thách thức. Các nhà sản xuất thực phẩm sẽ cần phải điều chỉnh lại quy trình ghi nhãn của họ, đây là một thay đổi có chi phí đáng kể. Ngoài ra, việc thay đổi hệ thống nhãn sẽ mất thời gian để người tiêu dùng làm quen và hiểu đúng ý nghĩa của các nhãn mới.
Dù vậy, các nhà hoạch định chính sách tin rằng lợi ích dài hạn của việc chuẩn hóa này sẽ vượt trội hơn so với những chi phí ban đầu. Bằng cách giảm lãng phí thực phẩm, Mỹ không chỉ có thể cải thiện tình hình kinh tế của hộ gia đình mà còn góp phần vào mục tiêu bảo vệ môi trường toàn cầu.
